エグリスツカリ川

エグリスツカリ川(ジョージア語: ეგრისწყალი、ジョージア語ラテン翻字: Egristsqali)は、ジョージアの歴史的文献にみられる河川名である。名称は「エグリシの川」を意味する[1]。現代のどの河川に比定すべきかについては諸説があり、定説はない[1]。
文献上の記録
エグリスツカリ川は、ジョージアの歴史叙述を集成した『カルトリス・ツホヴレバ』に収められた複数の作品に登場する[1][2]。『カルトリス・ツホヴレバ』の初期部分は、伝統的にレオンティ・ムロヴェリらに帰されてきた。各作品の成立年代、編纂過程、著者帰属については、研究上の議論がある[1][2]。
「カルトヴェリ諸王の生涯」では、パルナヴァズ1世がアゾを破った後、エグリスツカリ川の下流側にはギリシア人の支配地が残ったと叙述されている[3]。また、パルナヴァズ1世がクジに、エグリスツカリ川とリオニ川の間にある土地を与えたと記されている[3]。その土地は海から山までの範囲にあり、エグリシとスヴァネティを含むとされる[3]。
「ヴァフタング・ゴルガサリの生涯」では、ヴァフタング1世が10歳の時、ギリシア人がアブハジアから進出したと記されている[4]。ギリシア人は、エグリスツカリ川からツィヘゴジまでを占領したとされる[4]。
同じ「ヴァフタング・ゴルガサリの生涯」には、皇帝がギリシアの国境について尋ねる場面がある。皇帝はアブハジアを海辺の国として挙げ、エグリスツカリ川から「小ハザレティの川」までをアレクサンドロス以来のギリシアの国境と述べている[5]。
また、『カルトリの改宗』では、アレクサンドロス3世がアゾにムツヘタを居所として与えた際、ヘレティ、エグリスツカリ川、アルメニア、ツロリ山を境界として定めたと伝えている[6]。
比定説
エグリスツカリ川を現代のどの河川に比定するかについては、ジョージアの歴史学・歴史地理学で見解が分かれている[1]。主な比定候補として、エングリ川、オホジャ川、ガリズガ川が挙げられている[1]。このため、エグリスツカリ川の比定は確定していない[1]。
脚注
注釈
- ↑ ジョージア語: ეგრისწყალის ქვემოთ დარჩა ბერძენთა ქვეყანა. … და ქუჯს მისცა ეგრისწყალსა და რიონს შუა, ზღვიდგან მთამდე. მას ქვეყანასა შინა არს ეგრისი და სვანეთი.
- ↑ ジョージア語: მას-ვე ჟამსა გამოვიდეს ბერძენნი აფხაზეთით, რამეთუ ბერძენთა ჰქონდა ეგრის-წყალს ქუემოთი კერძი ყოველი, და დაიპყრეს ეგრის-წყლითგან ვიდრე ციხე-გოჯადმდე.
- ↑ ジョージア語: ეგრის-წყლითგან ვიდრე მდინარედმდე მცირისა ხაზარეთისა -- ესე საზღვარი არს საბერძნეთისა ალექსანდრობითგან, რომელი აწ შენ მიგიღია მკლავითა ჩუენგან. აწ იგი უკუ-მოგუეც, და ოდეს წარიყვანებდე ცოლსა შენსა, ასულსა ჩემსა, მაშინ მოგცე მისგან ქუეყანა
- ↑ ジョージア語: და თანა-ჰყვანდა ალექსანდრეს მეფესა აზოჲ, ძჱ არიან-ქართლისა მეფისაჲ, და მას მიუბოძა მცხეთაჲ საჯდომად და საზღვარი დაუდვა მას ჰერეთი, და ეგრის წყალი, და სომხითი და მთაჲ ცროლისა[ჲ] და წარვიდა.
出典
- 1 2 3 4 5 6 7 Beradze 1977, p. 543.
- 1 2 Kaukhchishvili 1955.
- 1 2 3 4 Kaukhchishvili 1955, p. 24.
- 1 2 3 Kaukhchishvili 1955, p. 5.
- 1 2 Kaukhchishvili 1955, p. 22.
- ↑ Abuladze 1964, p. 81.
- ↑ Gigineishvili & Giunashvili 1979.
参考文献
- Abuladze, Ilia (1964). მოქცევაჲ ქართლისაჲ. Vol. 1. Tbilisi: საქართველოს სსრ მეცნიერებათა აკადემია.
- Beradze, Tamaz (1977). ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია. Vol. 2. Tbilisi: მთავარი სამეცნიერო რედაქცია.
- Gigineishvili, B.; Giunashvili, El. (1979). შატბერდის კრებული X საუკუნისა (PDF).
- Kaukhchishvili, Simon (1955). ქართლის ცხოვრება (PDF). Vol. 1. Tbilisi: საქართველოს სსრ მეცნიერებათა აკადემიის გამომცემლობა.
- Leonti Mroveli (1955). ქართლის ცხოვრება (PDF). Vol. 1. Tbilisi: საქართველოს სსრ მეცნიერებათა აკადემიის გამომცემლობა.
- Leonti Mroveli. “ქართლის ცხოვრება - ნაწილი პირველი: ცხოვრება ქართველთა მეფეთა - თავი მესამე”. orthodoxy.ge. 2026年9月9日閲覧.